ارتقای امنیت اجتماعی از طریق پیشگیری جامعه‌مدار از ارتکاب جرم در پرتو رهیافت‌های دینی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق دانشگاه اراک، اراک، ایران.

2 دانشجوی دکتری حقوق بین الملل عمومی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

چکیده

زمینه و هدف؛ پیشگیری از اَشکال و گونه‌های جرم در قلمرو نظام اجتماعی می‌تواند تا حدود قابل ملاحظه‌ای امنیت اجتماعی را ارتقا بخشد. بر همین محور، نگرش‌های نوین در بستر جرم‌شناسی پیشگیری از ارتکاب جرم مؤید عدم توفیق واکنش‌های سرکوب‌گرانه در اقدامات اصلاحی مرتکب جرم است؛ چرا که پیشگیری جامعه‌مدار در تحقق توأم با اجرای صحیح مؤلفه‌هایی نظیر حاکمیت قانون، قرارداد اجتماعی، و حتی تشریک مساعی در هنجارهای اجتماعی می‌تواند در نیل به هدف که همان برقراری و ارتقای امنیت اجتماعی است، مؤثر باشد.
روش‌شناسی پژوهش؛ این مقاله با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای و منابع اینترنتی، مبادرت به بررسی و تحلیل اطلاعات جمع‌آوری‌شده به‌صورت کیفی و مبتنی بر استنتاج نگارندگان از منابع و متون بوده است. از اینرو، روش مطالعه، از نظر هدف، «اکتشافی و توسعه‌ای» و از حیث گردآوری داده‌ها، «توصیفی و کتابخانه‌ای» است.
یافته‌ها؛ پیشگیری جامعه‌مدار با توجه به این مسأله که تنوع گوناگون محیط بر نظام رفتاری افراد مؤثر هستند، بر کاربرد سازوکارهای غیرکیفری محیط‌مدار با هدف امحاء و کاهش آثار علل جرم‌زا تمرکز می‌کند. از اینرو، آموزه‌های دینی ضمن تأکید بر امور شرعی و اخلاقی، مبادرت به صدور احکامی در رعایت نظم، اخلاق مداری، تشریک مساعی، امنیت می‌کند. وفق همین امر، امنیت اجتماعی به‌عنوان امری مهم در آموزه‌های دینی، مادامی که به‌نحوی مطلوب میان کلیه اقشار نظام اجتماعی تبیین شود موجبات پیشگیری جامعه‌مدار از ارتکاب جرم را نیز فراهم خواهد آورد.

کلیدواژه‌ها